Uluslararası Tır Şoförü Olmak için SRC Kursundan Sonra Hangi Belgeler Gerekir?

SRC 3 sınavını geçen adayın ilk sorusu genellikle şudur: “Belgem çıktı, artık yurt dışına çıkabilir miyim?” Cevap, belgelerin tek bir elde toplanmadığını bilmekle başlar. Bir kısmı şoförün, bir kısmı firmanın, bir kısmı da o seferin belgesidir. Ehliyet ve SRC seçimini tır şoförü olmak yazısında anlattık; burada SRC’den sonrasına bakıyoruz.

Belgeler hangi üç katmanda toplanır?

Şoförün kendi adına tamamlaması gerekenler neler?

1. SRC 3. Uluslararası eşya ve kargo taşımacılığının mesleki yeterlilik belgesidir. SRC 3 sahibi, yurt içi belgesi olan SRC 4’ü de almış sayılır; ikisini ayrı ayrı almanız gerekmez.
2. Ehliyet. Çekiciye yarı römork takılı birleşik araç için CE sınıfı gerekir. Gideceğiniz ülkede Türk ehliyetinin yanında ayrıca belge istenip istenmediğini uluslararası sürücü belgesi yazısından kontrol edin.
3. Sağlık ve psikoteknik raporu. Karayolu Taşıma Yönetmeliği, şoförlerin bedenen ve psikoteknik açıdan sağlıklı olduklarını gösteren raporu yetkili sağlık kuruluşlarından beş yılda bir almasını şart koşar.
4. Takograf sürücü kartı. Kart kişiye özeldir. Yönetmelik, sürüş sırasında başkasının kartını kullanan sürücünün ve kart sahibinin SRC belgesinin iptal edileceğini açıkça yazar. Kartın nasıl alındığı şoför kartı yazısında.
5. SRC 5. Tehlikeli madde taşıyacaksanız, taşınan maddeye ve taşıma şekline uygun sertifika ayrıca gerekir.
6. Adli sicil. Uyuşturucu, silah, insan ve gümrük kaçakçılığı ile terör suçlarından hürriyeti bağlayıcı ceza almamış olmak aranır.

Firma tarafında neye bakmalısınız?

İşe girmeden önce firmanın belgesini sormak şoförün hakkıdır. Uluslararası taşımalar, Bakanlıktan bu alanda yetki belgesi almış kişilerin taşıt belgesinde kayıtlı taşıtlarla yapılır.

• Yetki belgesi. Ticari amaçla uluslararası eşya taşımacılığında bugün başvurulan belge L2’dir; eski C2 belgelerinin durumunu C2 yazısında anlattık. Kendi malını taşıyan işletmeler için C1, taşınma eşyası için C3 belgesi vardır.
• Taşıt kartı. Aracın o yetki belgesine kayıtlı olduğunu gösterir ve araçta bulundurulur. Taşıt belgesine kayıtlı olmayan taşıtın sınır kapısından çıkışına izin verilmez.
• Araç muayenesi. Otuz gün ya da daha uzun süre geçerli muayenesi bulunmayan taşıt, taşıt belgesinden resen düşülür. Muayene tarihi yurt dışındayken dolacaksa bunu sefer öncesinde konuşun.
• Yeterli şoför. Firma, güzergâh mesafesini dikkate alarak yeteri kadar şoför bulundurmakla ve şoförlerinin mesleki yeterlilik belgelerinin yanlarında olup olmadığını kontrol etmekle yükümlüdür.

Sefer sırasında araçta hangi evrak olur?

Yurt içi taşımada taşıma senedi ve irsaliye düzenlenir. Uluslararası eşya taşımasında ise uluslararası geçerliliği olan belgeler ile gümrük giriş ve çıkışlarında gümrük idarelerince verilen, düzenlenen ya da onaylanan resmî belgeler kullanılır; taşıma senedi düzenleme ve sevk irsaliyesi bulundurma şartı aranmaz. Türkiye, eşyanın karayoluyla uluslararası taşınmasına ilişkin sözleşmeye taraftır ve taşıma belgesi bu çerçevede düzenlenir.

Başka ülkelerden geçiş için, ikili ve çok taraflı anlaşmalar gereğince temin edilen geçiş belgeleri kullanılır; bunlar elektronik olarak da düzenlenebilir. Hangi ülke için hangi belgenin gerektiği sefere göre değişir ve firmanın operasyon biriminin işidir. Şoför olarak sizin işiniz, yola çıkmadan önce evrakın eksiksiz teslim edildiğini kontrol etmektir.

Çalışma ve dinlenme sürelerinde hangi kural geçerli?

Şoförler ve onları çalıştıran firmalar, uluslararası karayolu taşımacılığında çalışan personele ilişkin Avrupa anlaşması ile trafik mevzuatındaki çalışma ve dinlenme sürelerine uymak zorundadır. Kuralların özeti takograf ve sürüş-dinlenme süreleri yazısında. Geçtiğiniz ülkede denetim o ülkenin görevlilerince yapılır; kayıtlarınızın düzgün olması en sağlam güvencenizdir.

Pasaport, vize ve yabancı firmada çalışma konusunda ne bilinmeli?

Pasaport türü, vize ve çalışma izni gibi konular taşımacılık mevzuatının değil, ilgili ülkenin ve Türkiye’deki yetkili kurumların alanıdır ve sık değişir. Bu nedenle burada şart yazmıyoruz; başvurudan önce işvereninize ve ilgili resmî kurumlara danışın. Yurt dışında kurulu bir firmada çalışmayı düşünüyorsanız, o ülkenin kendi sürücü yeterlilik şartlarını ayrıca araştırmanız gerekir; SRC 3, Türkiye’deki mevzuata göre verilen bir belgedir.

Kurs sahipleri için not

SRC 3 adayı kursa çoğu zaman “yurt dışına çıkmak için ne lazım” sorusunun tamamıyla gelir. Sitenizde bu üç katmanı gösteren kısa bir sayfa, kursun verdiği belgeyle veremediği belgeleri baştan ayırır ve sonradan çıkacak “bana söylenmedi” şikâyetini önler. Kayıt masasında vize, pasaport ve iş bulma konusunda söz vermeyin; resmî kuruma ve işverene yönlendirin. Google İşletme Profili’nde hizmeti “SRC 3 eğitimi” gibi program adıyla yazın. İlgili sayfaların nasıl kurgulanacağı için SRC kursu web sitesi sayfamıza bakabilirsiniz.