Kurye kendi adına olmayan bir taşıtı yetki belgesine ekleyecekse önce taşıt kira sözleşmesi yapılır, ardından taşıt sahibi e-Devlet üzerinden kurye lehine muvafakat verir. Muvafakat ekranında firma seçimi yapılır, muvafakat verilecek kişinin T.C. kimlik numarası sorgulanır, muvafakat türü ile süreli veya süresiz seçeneği belirlenir, onay kutucuğu işaretlenir ve kaydedilir. Finansal kiralama dışındaki sözleşmelerin e-Devlet üzerinden yapılması mümkündür.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Kurye işinde herkes kendi motosikletiyle çalışmıyor. Bir kısmı firmadan, bir kısmı tanıdıktan, bir kısmı kiralama şirketinden taşıt kullanıyor. Yetki belgesine kayıtlı olmayan bir taşıtla yola çıkmak mümkün olmadığına göre, arada bir izin zincirinin kurulması gerekiyor. Bu zincirin adı muvafakat.
Aşağıda önce mantığı, sonra e-Devlet ekranındaki sırayı yazdık. Hizmet adları ve ekran yerleşimi zaman içinde değiştiği için işleme başlamadan önce turkiye.gov.tr üzerinden güncel hizmeti aratın.
Muvafakat tam olarak ne işe yarıyor?
Basitçe söylersek muvafakat, taşıt sahibinin “bu araç benim, şu kişinin yetki belgesi işlemlerinde kullanılmasına izin veriyorum” demesinin resmî yolu. Taşıt kime aitse izin ondan çıkıyor; taşıtı kullanacak kurye bu izne dayanarak taşıtı kendi yetki belgesine ekleyebiliyor.
Sıralamayı bozmamak önemli. Sahada üç adımlı bir zincir işliyor.
- Sözleşme yapılır. Kurye ile taşıt sahibi arasında taşıt kira sözleşmesi imzalanır. Finansal kiralama dışında yapılacak sözleşmelerin e-Devlet üzerinden yapılması mümkündür.
- Muvafakat verilir. Taşıt sahibi, e-Devlet üzerinden kurye lehine muvafakat verir. Bu adım finansal kiralama dışındaki sözleşmeler için gerekir.
- Belgeye eklenir. Kurye, kendi e-Devlet başvurusunda bu taşıtı yetki belgesine ekler.
İkinci adım atlandığında üçüncü adım yürümüyor. Yetki belgesi başvurusunda takılanların önemli bir kısmı aslında burada takılıyor.
Finansal kiralama bu akışın dışında tutulmuş durumda. Taşıtı finansal kiralama sözleşmesiyle temin ettiyseniz, muvafakat adımı aranmıyor. Ayrıca Karayolu Taşıma Yönetmeliği, P1 yetki belgesi için sağlanması gereken asgari kapasite hesabında finansal kiralama veya uzun süreli kiralama sözleşmesi yoluyla temin edilen taşıtların da dikkate alınacağını söylüyor. Yani bu yolla temin edilen taşıt, yalnızca kullanılabilir olmakla kalmıyor, kapasite hesabına da giriyor.
Kim muvafakat vermek zorunda değil?
Bir ayrımı baştan yapalım. Bir işletmede iş akdiyle çalışan kuryelerin kendilerinin yetki belgesi alması gerekmiyor. Bu durumda yükümlülük kuryeyi çalıştıran işletmeye ait. İşletme kendi P türü yetki belgesini alıyor, çalıştırdığı kuryeleri kurye listesine, faaliyette kullandığı taşıtları ise yetki belgesi eki taşıt belgesine kaydettiriyor.
Muvafakat konusu, kuryenin kendi adına yetki belgesi aldığı ve kendi adına tescilli olmayan bir taşıtı kullanacağı durumlarda gündeme geliyor. İkisini karıştırmayın; birinde muhatap firma, diğerinde kurye.
Adım 1 – e-Devlet kapısına giriş
İşlemi başlatan taraf taşıt sahibi. Tüzel kişi bir firmaysa firma yetkilisince e-Devlet kapısına giriş yapılır. Giriş ekranında e-Devlet şifresi, elektronik imza, internet bankacılığı ve diğer yöntemler sunulur; T.C. kimlik numarası, şifre ve güvenlik kodu girilerek oturum açılır.
Burada firmayı temsile yetkili kişinin girmesi gerekiyor. Hizmet, şirketi temsile yetkili kişiler tarafından doğrudan kullanılabiliyor. Üçüncü kişilerin kullanması talep ediliyorsa, şirketi temsile yetkili kişilerce Merkezi Sicil Kayıt Sistemi üzerinden güvenli elektronik imza ile yetkilendirme yapılması gerekiyor.
Adım 2 – Hizmete girip firmayı seçme
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı hizmetleri arasından muvafakat hizmeti seçilir. Ekran, şirket türüne göre gerçek kişi ve tüzel kişi olmak üzere iki ayrı sürümde sunulur; sayfanın sol tarafında diğer sürüme geçmek için bir bağlantı bulunur.
Tüzel kişi sürümünde, yetkili olduğunuz ticari işletme veya şirketlerin listesi gelir. Listede MERSİS numarası, vergi numarası, unvan, adres ve yetki türü sütunları görünür. İşlem yapılacak firmanın satırındaki seç düğmesine basılır.
Ekranda bir uyarı da yer alıyor: yetkili olunan ticari işletme veya şirketlere ilişkin veriler Ticaret Bakanlığının MERSİS sisteminden alınıyor. Listede eksiklik ya da yanlışlık düşünüyorsanız muhatap Ticaret Bakanlığı oluyor, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı değil. Bu ayrım, telefonda yanlış kapı çalmayı önlüyor.
Adım 3 – Yeni muvafakat
Firma seçildikten sonra muvafakat veren firma bilgileri ekrana gelir; vergi numarası ve unvan görüntülenir. Sağ üstte yeni muvafakat düğmesi bulunur ve işlem buradan başlatılır.
Aynı ekranda bir de sorgulama alanı var. Muvafakat alanın T.C. kimlik numarası alanına daha önce muvafakat verilmiş bir kişinin numarası girildiğinde, verilen muvafakat listesi kısmında o kişiye verilmiş muvafakatlar listelenir. Listede muvafakat türü, başlangıç ve bitiş tarihleri ile muvafakat durumu görünür. Durum sütunu geçerli, firma tarafından feshedildi ya da kişi tarafından feshedildi gibi değerler alır.
Yeni muvafakat vermeden önce bu listeye bakmak faydalı. Aynı kişiye aynı kapsamda geçerli bir muvafakat duruyorsa ikincisini eklemenin bir anlamı olmuyor.
Adım 4 – Kimlik numarası sorgulama
Muvafakat verilecek kişinin T.C. kimlik numarası girilir ve sorgula düğmesine basılır. Ekran, işlemin toplam üç aşamadan oluştuğunu ve şu anda birinci aşamada olunduğunu gösteren bir ilerleme çubuğu içerir: kimlik numarası sorgulama, muvafakat bilgileri, işlem sonucu.
Kimlik numarasını yanlış girmek, en sık yapılan ve en geç fark edilen hata. Bir sonraki ekranda ad ve soyadın bir bölümü maskelenmiş biçimde görüneceği için, en azından baş harflerin tuttuğunu kontrol edin.
Adım 5 – Muvafakat bilgileri ve kaydetme
Sorgulama başarılıysa muvafakat bilgileri ekranı açılır. Burada sırasıyla şunlar yapılır.
- Muvafakat türü seçilir. Açılır listeden ilgili tür işaretlenir.
- Muvafakat süresi seçilir. Süresiz ya da süreli seçeneklerinden biri işaretlenir.
- Süreli seçilirse tarih girilir. Muvafakat tarihi alanına başlangıç ve bitiş tarihleri gün, ay ve yıl biçiminde yazılır.
- Onay kutucuğu işaretlenir. Metinde, muvafakat verilen kişinin adına kayıtlı firmaya tahsis edilen belgeleri teslim alabileceğinin beyan edildiği ve doğabilecek hukuki işlemlerde Bakanlığın taraf olmadığının peşinen kabul edildiği yazar.
- Kaydet düğmesine basılır.
Süreli mi süresiz mi sorusuna baştan karar verin. Süresiz muvafakat pratik görünür ama iş ilişkisi bittiğinde ayrıca fesih işlemi yapmayı gerektirir. Sözleşme süreniz belliyse süreli seçmek, unutulan bir muvafakatın yıllarca açık kalmasını önler. Fesih tarafını ayrı bir yazıda anlattık.
Adım 6 – İşlem sonucu
Kaydetme sonrasında işlem sonucu ekranı gelir ve ilgili T.C. kimlik numaralı kişiye muvafakat verildiği bildirilir. Bu ekranın çıktısını almak ya da ekran görüntüsünü saklamak iyi bir alışkanlık; sonradan “ben vermiştim” tartışmasına girmenizi engeller.
Muvafakatın verildiği an ile taşıtın belgeye eklendiği an arasında bir boşluk kalabiliyor. Kurye başvurusunu birkaç gün sonra yaparsa, o süre içinde taşıt hâlâ hiçbir yetki belgesinde kayıtlı olmuyor. Bu aralıkta taşıtı kurye faaliyetinde kullanmak doğru olmaz. İki işlemi aynı gün içinde tamamlamak, hem takibi hem de sorumluluğu netleştiriyor.
Bir başka pratik nokta: muvafakat verdiğiniz kişi ile sözleşme yaptığınız kişinin aynı olduğundan emin olun. Kurye bir şahıs firması üzerinden çalışıyorsa, sözleşme firmayla yapılmış ama muvafakat şahsa verilmiş olabiliyor. Bu uyumsuzluk çoğu zaman aylar sonra, bir düşüm işlemi sırasında fark ediliyor.
Bu noktadan sonra top kuryeye geçer. Kurye kendi e-Devlet başvurusunda taşıtı yetki belgesine ekler. Başvuru ekranının tamamını e-Devlet başvuru adımları yazımızda çıkardık.
Taşıt tarafında unutulmaması gerekenler
Muvafakat verildi diye her taşıt belgeye eklenebilir anlamına gelmiyor. Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 24 üncü maddesine göre P1 ve P2 taşıt belgelerine ticari veya hususi motosiklet ya da moped, ticari kamyonet ve ticari otomobil kaydedilebiliyor. Motosiklet ve moped cinsi taşıtların 10 yaşından büyük olmaması, taşıma kutusu varsa bu kutunun ilgili mevzuata uygun olması ve araç tescil kayıtlarına işlenmiş olması şart.
Sözleşmeli taşıt tarafında da sınırlar var. P1 taşıt belgesine sözleşmeli kamyonet veya otomobil, P2 taşıt belgesine sözleşmeli otomobil kaydedilmiyor. P2 için sözleşmeli taşıt sayısı, özmal taşıt sayısının on katını geçemiyor. Bu kuralları P1 ve P2 yazımızda tek tek açtık.
Sözleşme tarafında da bir hatırlatma. Muvafakat, kira sözleşmesinin yerine geçmiyor; ikisi ayrı belgeler. Muvafakat e-Devlet üzerindeki izin kaydı, sözleşme ise tarafların hak ve borçlarını düzenleyen metin. Bir denetimde ya da kaza sonrası bir uyuşmazlıkta sorulan ilk şey genellikle sözleşme oluyor. Kimin bakımdan, kimin sigortadan, kimin kaskodan sorumlu olduğunu sözleşmeye yazmadan taşıtı teslim etmeyin.
Sık yapılan hatalar
- Sözleşmeyi yapmadan doğrudan muvafakat ekranına girmek.
- Gerçek kişi sürümü ile tüzel kişi sürümünü karıştırmak ve firma listesini boş görüp işlemi bırakmak.
- Kimlik numarasını yanlış girip başka bir kişiye muvafakat vermek.
- Süresiz muvafakat verip iş ilişkisi bittiğinde fesih adımını unutmak.
- Muvafakatı verdikten sonra taşıtın otomatik olarak belgeye eklendiğini sanmak.
Bunların hiçbiri geri dönülmez hata değil. Yanlış kişiye verilmiş bir muvafakat fesih ekranından kapatılabiliyor, ama listede iz bırakıyor ve açıklama alanına gerçeğe uygun bir cümle yazmanız gerekiyor. Baştan dikkatli girmek her zaman daha temiz.
İşlemi yaparken ekranda gördüğünüz kimlik numarası, vergi numarası ve ad soyad bilgilerini hiçbir yerde paylaşmayın. Bunlar kişisel veri; bir sorun yaşadığınızda destek talebi açarken bile numarayı değil, işlem tarihini ve ekran adını vermek daha doğru.
Sürücü Medya muvafakat ya da yetki belgesi işlemi yapmıyor. Biz SRC, ODY ve ÜDY kursları ile psikoteknik merkezlerinin dijital tarafında çalışıyoruz. Kurum sahibiyseniz ve kuryelerin bu tip soruları size sorduğunu görüyorsanız, sitenizde doğru anlatılmış bir rehber sayfası en hızlı dönüş alan içerik türlerinden biri oluyor. İçerik ve SEO tarafına bakabilir ya da ücretsiz analiz isteyebilirsiniz.
Kaydınızı yalnızca yetkili kuruma yaptırın
SRC, ODY, ÜDY, psikoteknik ve iş makinesi belgeleri ile sürücü belgesi (ehliyet) eğitimleri, ilgili bakanlıkça izin verilmiş ve yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Her kurum her belgeyi veremez: bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydınızı alamaz, bu belgelerle ilgili hiçbir işlem yapamaz; bir psikoteknik merkezi de sürücü kursu ya da mesleki yeterlilik kaydı yapamaz. Yetkili psikoteknik merkezini, bağlı bulunduğunuz İlçe Sağlık Müdürlüğü’nü arayarak sorgulayabilirsiniz.
Ruhsatında olmayan programı uygulayan kurumların kurum açma izni ve çalışma ruhsatı doğrudan iptal edilebilir; bu durumda ödediğiniz ücret ve kaybettiğiniz zaman sizin mağduriyetiniz olur. Başvuru yapmadan önce kurumun hangi programlara yetkili olduğunu Millî Eğitim Bakanlığı’nın kurum listesinden kontrol edin.
Listede nasıl aranır? MEBBİS kurum listesinde sırasıyla kurum türü → il → ilçe → kurum grubu seçilir. Aradığınız belgeye göre doğru kurum grubunu seçmeniz gerekir:
- Sürücü belgesi (ehliyet): Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu. Örneğin Özel Kurumlar → İstanbul → Pendik → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu adımlarıyla Denge Sürücü Kursu’na ulaşabilirsiniz.
- SRC, ODY ve ÜDY: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → Ulaştırma Hizmetleri Mesleki Eğitim ve Geliştirme Kursu. Örneğin İstanbul → Tuzla adımlarıyla Denge Ulaştırma Hizmetleri listede görünür.
- İş makinesi operatörlüğü: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → İş Makineleri Kursu.
- Güvenli sürüş: Özel Muhtelif Kurslar altındaki Güvenli Sürücülük Kursu ve Güvenli Sürüş Eğitimleri Kursu grupları.
- İl il liste: ÖOKGM kurum listesinde tür ve il seçerek de sorgulayabilirsiniz (örneğin MTSK için il alanını değiştirerek). Yetkili SRC kursunun nasıl bulunacağını anlatan videomuzu da izleyebilirsiniz.
Kurumu listede göremiyorsanız iki ihtimal vardır: kurum yeni açılmış ve listeye henüz işlenmemiş olabilir ya da bu adla yetkilendirilmiş bir kurum bulunmuyor olabilir. En güncel sonuç için aşağıdaki bağlantılardan Bakanlığın kurum listesini açın; kurumu yine göremiyorsanız bağlı bulunduğunuz il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünü arayarak kurumun yetki durumunu sorgulayın.
kaynak olarak ekleyin