Yurt dışından alınan ehliyetin Türk sürücü belgesiyle değiştirilebilmesi için belgeyi veren ülkenin Karayolu Trafiği Konvansiyonu’na taraf olması ya da Türkiye ile karşılıklı tanıma anlaşmasının bulunması gerekir. Geçici verilmiş belgeler ve uluslararası sürücü belgeleri değiştirilmez. NVİ’nin talimatına göre yabancıların otomobil, motosiklet, moped, traktör ve iş makinesi belgeleri karşılığı olan sınıfla; diğer araçlar için aldıkları belgeler B sınıfıyla değiştirilir. Belgesi değiştirilmeyenler ile değişimde verilen sınıftan üst bir sınıf isteyenler için yol sürücü kursundan geçer.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Yurt dışında ehliyet almış biri Türkiye’ye yerleştiğinde iki şeyi merak eder: belgem burada geçerli mi ve Türk ehliyetine çevrilir mi? Değişim başvurusunun adımlarını ve istenen belgeleri yabancı ehliyet değişimi rehberinde anlattık. Bu yazı rehberin değinmediği soruları cevaplar: hangi belge değiştirilir, hangi sınıf verilir, ne zaman sürücü kursu gerekir. Kurallar NVİ’nin sürücü belgesi talimatından alınmıştır.
Hangi yabancı ehliyetler değiştirilmez?
- Karayolu Trafiği Konvansiyonu’na taraf olmayan ve Türkiye ile karşılıklı tanıma anlaşması da bulunmayan ülkelerden alınan belgeler,
- Geçici olarak verilmiş yabancı sürücü belgeleri,
- Uluslararası sürücü belgeleri (bunlar asıl ehliyetin yerine geçmez).
Buna karşılık, süreli olarak verilmiş bir yabancı belgenin süresi dolmuş olsa bile değişim yapılır.
Türkiye’nin ikili anlaşması olan ülkeler hangileri?
NVİ, sürücü belgelerinin karşılıklı tanınmasına ilişkin ikili anlaşmaları internet sitesinde yayımlar. Listede şu ülkeler yer alır: Azerbaycan, İtalya, Ukrayna, Bosna-Hersek, Moldova, Arnavutluk, İspanya, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Tunus. Bu ülkelerin belgeleri anlaşmadaki karşılıklılık tablosuna göre değiştirilir. Liste zamanla değişebilir; başvurudan önce NVİ’nin güncel sayfasına bakın. Konvansiyona taraf ülkeler ise ayrı bir gruptur ve sayıca çok daha fazladır.
Değişimde hangi sınıf verilir?
| Başvuran | Yabancı belgenin kapsamı | Verilen Türk sürücü belgesi |
|---|---|---|
| Yabancı uyruklu | Moped, motosiklet, traktör, iş makinesi, otomobil | Karşılığı olan sınıf (M, A1, A2, F, G, B1, B) |
| Yabancı uyruklu | Diğer araç cinsleri (örneğin kamyon, otobüs) | B sınıfı |
| Yabancı uyruklu | Bu araçları römorkla kullanma yetkisi | BE sınıfı |
| Yabancı uyruklu, ikili anlaşmalı ülke | Anlaşmada sayılan sınıflar | Anlaşmadaki karşılıklılık tablosuna göre |
| Türk vatandaşı | Konvansiyona taraf ya da anlaşmalı ülkeden alınan belge | Belgenin Türkiye’deki karşılığı |
Yabancılara değişimle verilen belgeye “ticari araç kullanamaz” kodu işlenir; Türk vatandaşları ve Mavi Kart sahipleri bunun dışındadır. Bu kaydın ne anlama geldiğini ticari araç kullanamaz kaydı yazısında bulabilirsiniz.
Başvuruda sizi neler bekler?
- Belgenin doğrulanması. Yabancı belgenin renkli fotokopisi alınır, aslı size geri verilir. Belgenin doğruluğu, verildiği ülkedeki Türk dış temsilciliği aracılığıyla teyit edildikten sonra işlem yapılır. Bu yazışma süreyi uzatabilir; işinize araçla gidiyorsanız başvuruyu son güne bırakmayın.
- Yabancı belgenin akıbeti. Türk sürücü belgesiyle değiştirilen yabancı belge, düzenlendiği ülkeye gönderilir. İki ülke arasında gidip geliyorsanız bunu hesaba katın.
- Belgedeki iz. Yeni Türk belgenize, değişimin hangi ülkenin belgesinden yapıldığını gösteren kod ile yabancı belgenin numarası yazılır.
- Aslı yoksa. Yabancı belgesinin aslını gösteremeyenlerin başvurusu, yazılı beyanı ve kimlik bilgileriyle alınır; doğrulama yine yapılır.
Değişim tamamlanana kadar yabancı belgeyle araç kullanma süresi sınırlıdır: NVİ’ye göre yabancılar altı ay, Türk vatandaşları iki yıl süreyle yurt dışından aldıkları belgeyle Türkiye’de araç kullanabilir.
Ne zaman sürücü kursuna gitmek gerekir?
- Belgeniz değiştirilmiyorsa. Ülkeniz konvansiyona taraf değilse ve anlaşma yoksa ya da elinizdeki belge geçiciyse, Türkiye’de ehliyet almak için kursa kayıt olup sınavlara girersiniz. Kayıt belgeleri yabancı uyruklu adayın kaydı yazısında.
- Verilen sınıf işinize yetmiyorsa. Kamyon ya da otobüs ehliyetiniz B sınıfına çevrildiyse ve üst sınıfa ihtiyacınız varsa, o sınıf için kursa yazılırsınız; yol sınıf yükseltme yazısında.
- Türkiye’de farklı bir sınıf almak istiyorsanız. Talimata göre yurt dışından sürücü belgesi almış kişilerin Türkiye’de farklı bir sınıf alabilmesi için önce yabancı belgesini Türk sürücü belgesine dönüştürmüş olması zorunludur. Sırayı karıştırmayın: önce değişim, sonra kurs.
Türk ehliyetimi yurt dışında değiştirmiştim, geri alabilir miyim?
Yurt dışına yerleşirken Türk ehliyetini o ülkenin belgesiyle değiştirenler, döndüklerinde yeniden Türk sürücü belgesi için başvurabilir. Talimata göre Türkiye’den alınan eski belge ilgili nüfus müdürlüğünde duruyorsa başvuru sahibine geri verilir; durmuyorsa kayıtlara göre yeniden belge düzenlenir. Dosyadaki belge eski tipse yeni tip sürücü belgesi düzenlenir. Yurt dışında ayrıca farklı bir sınıf aldıysanız, bu sınıfın eklenmesi için yabancı belge değişim kuralları uygulanır.
Kurs sahipleri için not
Yabancı ehliyetle gelen adaya ilk sorulacak soru “belgenizi nüfus müdürlüğünde değiştirdiniz mi” olmalıdır. Değişimi yapmadan farklı sınıfa kayıt alınan aday, belge aşamasında takılır ve bunun faturası kursa çıkar. Sitenize bu sırayı anlatan kısa bir açıklama ekleyin; yabancı adayların çok olduğu ilçelerde bunu adayların dilinde de yazmak işe yarar. Anlaşmalı ülke listesini sitenize kopyalamak yerine “güncel liste NVİ’de” demek, eskiyen bilgi riskini ortadan kaldırır.
kaynak olarak ekleyin

