Motosiklet sürücüsü koruma başlığı (kask), koruma gözlüğü ve koruyucu eldiven kullanmak zorundadır; kaskın kendi gözlüğü ya da vizörü varsa ayrıca gözlük aranmaz. Yolcu kask takıp bağlamak ve koruyucu eldiven takmak zorundadır. Gece sürüşlerinde sürücü ve yolcu görünürlüğü sağlayacak reflektif yelek ya da benzeri kıyafet giyer. Mopedde kask ve gözlük zorunludur, eldiven zorunluluğu motosikletler için getirilmiştir. Üç tekerlekli yük motosikletleri ile sürücüsü ve yolcusu çerçeve ya da karoseriyle korunan araçlar bu kuralların dışındadır.
Bu içerikte:
- Motosiklette hangi koruyucu donanım zorunludur?
- Kaskın vizörü varsa gözlük takmak gerekir mi?
- Eldiven zorunluluğu kimleri kapsar?
- Moped, bisiklet ve elektrikli skuterde kurallar nasıl?
- Hangi araçlar bu kuralların dışında?
- Arkaya yolcu alırken nelere dikkat edilir?
- Kurala uyulmazsa ne olur?
- Direksiyon eğitiminde ve sınavda da geçerli mi?
- Kurs sahipleri için not
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Ehliyet sınavını geçmek motosiklete binmek için yeterli değildir; trafikte hangi donanımla sürdüğünüz de kuralın parçasıdır. Karayolları Trafik Kanunu koruma başlığı ile koruma gözlüğünün usulüne uygun kullanılmasını zorunlu tutar; hangi araçta neyin, hangi nitelikte aranacağını Karayolları Trafik Yönetmeliği belirler. Aşağıdaki liste bu iki metne dayanır.
Motosiklette hangi koruyucu donanım zorunludur?
| Donanım | Sürücü | Yolcu | Aranan nitelik |
|---|---|---|---|
| Koruma başlığı (kask) | Zorunlu | Zorunlu, takılı ve bağlı | Başı ısıya, çarpmaya ve dış etkilere karşı koruyan, görmeyi ve işitmeyi engellemeyen, kolay takılıp çıkarılan, ECE R 22 regülasyonuna uygun |
| Koruma gözlüğü | Zorunlu; kaskta gözlük varsa aranmaz | Aranmaz | Gözü dış etkilere karşı koruyan, görüşü engellemeyen ve bozmayan, renkli ya da renksiz |
| Koruyucu eldiven | Zorunlu | Zorunlu | Elleri kazaya ve dış etkilere karşı koruyan, TS EN 13594 standardına uygun |
| Reflektif kıyafet | Gece sürüşünde | Gece sürüşünde | Görünürlüğü sağlayacak reflektif yelek ya da benzeri |
Kanun bir ayrıntıyı ayrıca vurgular: koruyucu sistemi usulüne uygun kullanmayan, kullanmamış sayılır. Başa geçirilmiş ama çene bağı takılmamış bir kask, kolda taşınan kask ya da alına kaldırılmış gözlük kuralı karşılamaz.
Kaskın vizörü varsa gözlük takmak gerekir mi?
Gerekmez. Yönetmelik, koruma başlığında koruma gözlüğü bulunması hâlinde ayrıca gözlük aranmayacağını söyler. Vizörlü tam kask kullanan ve vizörü kapalı süren sürücü bu şartı karşılar. Vizörsüz, açık bir kask kullanıyorsanız ayrı bir koruma gözlüğü takmanız gerekir. Numaralı gözlük ya da güneş gözlüğünün bu tanımı karşılayıp karşılamadığı konusunda tereddüdünüz varsa koruma amaçlı üretilmiş bir gözlük ya da vizörlü kask seçin.
Eldiven zorunluluğu kimleri kapsar?
Koruyucu eldiven şartı yönetmeliğe sonradan eklenmiştir ve motosiklet sürücüleri ile taşınmaları hâlinde yolcular için geçerlidir. Aranan şey herhangi bir eldiven değil, standarda uygun koruyucu eldivendir; satın alırken ürünün etiketinde TS EN 13594 ibaresine bakın. Kışlık yün eldiven ya da iş eldiveni bu şartı karşılamaz.
Moped, bisiklet ve elektrikli skuterde kurallar nasıl?
- Moped (motorlu bisiklet). Sürücü için koruma başlığı ve koruma gözlüğü, yolcu için koruma başlığı zorunludur. Eldiven zorunluluğu yönetmelikte motosikletler için yazılmıştır.
- Bisiklet ve elektrikli bisiklet. Yönetmelik bu araçların sürücülerini de koruma başlığı zorunluluğuna dâhil eder. Bisiklet sürücülerinde koruma gözlüğü aranmaz.
- Elektrikli skuter. Gece sürüşünde reflektif kıyafet şartı elektrikli skuter kullananları da kapsar. Skuterle ilgili diğer ayrıntılar ayrı bir yönetmelikle düzenlenmiştir.
Hangi aracın moped, hangisinin motosiklet sayıldığını moped ve elektrikli araçlar yazısında tablo hâlinde bulabilirsiniz.
Hangi araçlar bu kuralların dışında?
Yönetmelik iki istisna sayar: üç tekerlekli yük motosikletleri ile sürücüsü ve yolcuları bir çerçeve ya da karoseriyle korunan araçlar. Bunların dışındaki bütün motosikletlerde yukarıdaki donanım aranır. Kısa mesafe, mahalle arası ya da düşük hız gibi bir istisna yoktur.
Arkaya yolcu alırken nelere dikkat edilir?
- Sürücünün arkasında yeterli bir oturma yeri yoksa yolcu alınamaz.
- Oturma yeri olsa bile tescil kayıtlarında belirtilenden fazla kişi taşınamaz.
- Yolcunun kaskı takılı ve bağlı, eldiveni takılı olmalıdır.
- 15 yaşını doldurmamış bir çocuğun koruyucu donanımı kullanmasını sağlamak sürücünün sorumluluğundadır.
- Sürüş sırasında elde paket, bagaj ve benzeri taşınamaz; motosiklet iki elle sürülür.
Kurala uyulmazsa ne olur?
Kanun, koruma başlığı ve koruma gözlüğü kuralını ihlal eden sürücü ve yolcular için idari para cezası öngörür; ihlal bir yıl içinde tekrarlandıkça ceza artar. Tutarlar her yıl değiştiği için burada rakam vermiyoruz; güncel tutar için resmî duyuruya bakın. Cezadan ayrı bir sonuç daha vardır: koruyucu sistem takılmadan ya da kullanılmadan aracın karayolunda seyrine izin verilmez. Yani kasksız yakalanan sürücü yoluna devam edemez.
Direksiyon eğitiminde ve sınavda da geçerli mi?
Motosiklet eğitiminin bir bölümü ve sınavın ikinci yarısı akan trafikte yapılır; trafik kuralları burada da geçerlidir. Derslere ve sınava hangi donanımla geleceğinizi kursunuza sorun. Derslerin düzenini motosiklet direksiyon eğitimi yazısında, sınavı motosiklet direksiyon sınavı yazısında anlattık.
Kurs sahipleri için not
Motosiklet sınıfı kaydında adaya verdiğiniz bilgi notuna bu dört kalemi ve aranan standartları ekleyin. Kursun sağladığı donanım ile adayın kendi getirmesi gerekeni sitenizde ayrı ayrı yazmak, ilk ders günü yaşanan aksamaları azaltır. Eğitim fotoğraflarınızda kursiyerlerin tam donanımlı görünmesine dikkat edin; Google İşletme Profili’ne ya da sosyal medyaya konan kasksız bir kare kurumunuz hakkında yanlış izlenim bırakır. Kural değiştiğinde sayfanızı güncelleyin.
kaynak olarak ekleyin