Günümüz otomobillerinde direksiyonu hafifleten bir destek sistemi bulunur. Hidrolik direksiyonda bu desteği motorun çevirdiği bir pompa ve hidrolik yağı, elektrikli direksiyonda bir elektrik motoru sağlar. Belirli bir hızda başlayan direksiyon titremesinin yaygın nedeni tekerlek balansıdır; frene basınca titreme fren disklerini, direksiyonda boşluk ve ses ise ön takımı akla getirir. Direksiyonun birden ağırlaşması destek sisteminde bir sorun olduğunu gösterir. Belirtinin nedenini kesin olarak ancak servis belirler; direksiyonla ilgili şikâyet ertelenmez.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Sürücü kursunun araç tekniği dersinde direksiyon sistemi birkaç cümleyle geçer. Direksiyon sınavında da sizden tamir bilgisi beklenmez. Ama ehliyeti alıp kendi aracınızı kullanmaya başladığınızda direksiyon sizinle konuşan ilk parçadır. Titrer, ağırlaşır, bir yana çeker. Bu belirtileri tanımak, küçük bir sorunu büyümeden fark etmenizi sağlar.
Direksiyon desteği ne işe yarar?
Dururken ya da park ederken tekerlekleri çevirmek büyük bir kuvvet ister. Destek sistemi bu kuvvetin çoğunu sizin yerinize üretir. Sistem çalışmadığında direksiyon kilitlenmez; mekanik bağlantı yerindedir ve aracı yönlendirebilirsiniz. Ancak özellikle düşük hızda direksiyon belirgin biçimde ağırlaşır.
Hidrolik ve elektrikli direksiyon arasındaki fark nedir?
| Özellik | Hidrolik direksiyon | Elektrikli direksiyon |
|---|---|---|
| Desteği sağlayan | Motorun kayışla çevirdiği pompa ve hidrolik yağı | Elektrik motoru ve kontrol ünitesi |
| Sürücünün kontrol edeceği | Hidrolik yağı seviyesi, kayış, kaçak izi | Gösterge panelindeki direksiyon uyarı lambası |
| Hıza göre davranış | Sisteme göre değişir | Çoğu araçta düşük hızda hafif, yüksek hızda daha toktur |
| Motor durduğunda | Pompa durur, destek kesilir | Kontak kapalıysa destek olmaz |
Bazı araçlarda ikisinin karışımı bulunur; hidrolik pompayı motor kayışı değil bir elektrik motoru çevirir. Aracınızda hangi sistemin olduğunu kullanım kılavuzundan öğrenebilirsiniz.
Tablonun son satırı bir trafik kuralını da açıklar. Karayolları Trafik Yönetmeliği eğimli yolda motoru durdurup vitesi boşa alarak araç sürmeyi yasaklar. Motor durduğunda direksiyon ve fren desteği zayıflar; kuralın nedenlerinden biri budur. Ayrıntısı iniş kuralı yazısında.
Direksiyon neden titrer?
Titremenin ne zaman başladığı, nedeni hakkında fikir verir. Aşağıdakiler yaygın nedenlerdir; teşhis değildir.
- Belirli bir hızın üstünde başlayan titreme. En sık görülen neden tekerlek balansının bozulmasıdır. Lastik değişiminden ya da bir çukura sert girdikten sonra ortaya çıkabilir.
- Frene basınca gelen titreme. Fren disklerinin yüzeyindeki bozulmayı akla getirir.
- Her hızda hissedilen titreme ve vuruntu. Lastikte şişlik ya da biçim bozukluğu, jantta eğrilik olabilir.
- Bozuk yolda direksiyondan gelen ses ve boşluk. Rot, rotil gibi ön takım parçalarındaki aşınmayı düşündürür.
- Kalkışta ya da rölantide titreme. Direksiyondan çok motor ve motor takozlarıyla ilgili olabilir.
Direksiyon neden ağırlaşır?
- Lastik basıncı düşüktür. En basit ve en sık atlanan nedendir. Önce lastiklere bakın.
- Hidrolik sistemde yağ eksilmiştir ya da kaçak vardır. Direksiyonu çevirirken gelen inilti sesi buna eşlik edebilir.
- Pompa kayışı gevşemiş ya da kopmuştur. Kayış başka parçaları da çeviriyorsa şarj ve hararet uyarıları birlikte gelebilir.
- Elektrikli sistemde arıza vardır. Gösterge panelinde direksiyon simgeli uyarı lambası yanar.
Direksiyon bir yana çekiyorsa ne anlama gelir?
Düz yolda direksiyonu hafif tuttuğunuzda araç bir yana gidiyorsa ilk bakılacak yer yine lastik basıncıdır. İki ön lastik arasındaki basınç farkı aracı düşük basınçlı tarafa çeker. Basınçlar doğruysa ön düzen ayarı ve lastiklerin aşınma biçimi kontrol edilir. Yolun kendi eğimi de aracı hafifçe sağa çekebilir; farklı yollarda denemeden karar vermeyin.
Hangi belirtide ne yapılır?
- Direksiyon seyir hâlinde birden ağırlaştıysa iki elle tutun, hızı yavaşça düşürün, uygun bir yerde durun. Araç yönlendirilebilir ama park manevrası güçleşir.
- Uyarı lambası yandıysa kullanım kılavuzundaki anlamına bakın. Kırmızı uyarı ertelenmez.
- Titreme yeni başladıysa lastikleri gözle kontrol edin; şişlik, kesik ya da eksik hava var mı bakın.
- Belirti sürüyorsa yetkili bir servise ya da lastikçiye gidin. Balans ve ön düzen ayarı kısa süren işlemlerdir.
Direksiyonu araç tamamen dururken sonuna kadar çevirip orada tutmak sistemi yorar. Park manevrasında aracı çok yavaş da olsa hareket ettirerek direksiyon çevirmek hem lastiği hem sistemi korur.
Bu bilgi sınavlarda işinize yarar mı?
Teorik sınavın araç tekniği sorularında direksiyon ve ön düzen konuları yer alır; çalışma sırası için araç tekniği dersi yazısına bakabilirsiniz. Direksiyon sınavının ilk beş dakikasında araç bilgisini ölçen sorular sorulur. Soruların listesi değerlendirme formundadır; formu kursunuzdan isteyip eğitim aracınızın başında usta öğreticinizle bir kez üzerinden geçmeniz yeterlidir.
Kurs sahipleri için not
Adaylar aracın verdiği belirtileri teorik dersten çok direksiyon dersinde öğrenir; usta öğreticinin “şu an hissettiğin titreme şundan” demesi kalıcı olur. Eğitim araçlarında balans ve ön düzen ayarının ihmal edilmesi adayın yanlış bir direksiyon hissine alışmasına yol açar; bakım planınıza ekleyin. Bu tür araç bilgisi yazıları sitenizde mezun adayların da geri dönüp okuduğu içeriklerdir ve kurumunuzu ehliyet sonrasında da hatırlatır. Yazıda marka ya da servis adı vermeden, yalnızca belirtiyi ve ilk kontrolü anlatmak yeterlidir.
kaynak olarak ekleyin