Direksiyon eğitimi dersi öğretim programları 30.12.2025 tarihli kurul kararlarıyla yenilendi. Programlar A, B ve C konusu olmak üzere üç üniteye dayanır: aracı tanıma, araç kullanma ve farklı hava ile yol şartlarında araç kullanma. Toplam süre sertifika sınıfına göre 6 ile 22 ders saati arasında değişir ve program günde en fazla 2 ders saati uygulanır.
Bu içerikte:
- Ortak iskelet: A, B ve C konusu
- M, A1, A2, A ve B1 sınıfı: motosiklet tarafı
- B, D1 ve D sınıfı: otomobil ve otobüs
- C1 ve C sınıfı: yük taşıma tarafı
- F sınıfı: traktör ve tarım aletleri
- Römorklu araçlar: BE, C1E, CE, D1E ve DE
- A1 fark sınıfı programı
- Süre tablosunu bir arada görmek
- Kurum tarafında ne değişiyor?
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Direksiyon hocasıyla konuşan her kurucunun bildiği bir gerçek var: iki farklı sertifika sınıfı, iki farklı iş demek. B sınıfı adayıyla C sınıfı adayı aynı saatte, aynı akışla eğitilmez. Bunu programlar da böyle yazıyor. 2025 yılının sonunda direksiyon eğitimi dersi öğretim programlarının tamamı yenilendi ve süre tabloları sınıf sınıf ayrıldı.
Bu yazıda beş ayrı programın içeriğini ve süre tablolarını özetledik. Sayıların hepsi program metinlerinde yazdığı gibidir.
Ortak iskelet – A, B ve C konusu
Beş programın da ünite yapısı benzer. A konusu aracı tanıma, yapılacak kontroller ve ayarlardır: araç donanımı, sürüş öncesi kontroller, göstergeler, kumanda kolları ve pedallar. Römorklu araçlar programında bu ünitenin adı römorku araca bağlama ve kontrol etme olarak değişir. B konusu araç kullanmadır ve programın en uzun bölümüdür. C konusu farklı hava ve yol şartlarında araç kullanmadır: gece ve gündüz sürüş, farklı mevsim ve yol şartları, aracın kaymasını ve savrulmasını önleme.
Programlarda tekrar eden birkaç kural var. Program günde en fazla 2 ders saati olacak şekilde uygulanır. C konusunda belirtilen hava ve yol şartları sağlanamıyorsa bu konu için ayrılan süre B konusuna eklenir. B konusunun ilk iki ders saati uygulama alanında veya simülatör üzerinde verilir; simülatör üzerinde verilmeyen eğitimler akan trafikte verilir.
Bir başka ortak madde engelli bireylerle ilgili. Eğitimlerin bireyin fiziksel durumuna uygun, kendisine ait veya temin edeceği araçlarla verilmesi, eğitim alanının güvenli ve rahat hareket sağlayacak şekilde düzenlenmesi ve değerlendirmede fiziksel farklılıkların değil güvenli araç kullanma becerilerinin esas alınması programlarda yazılıdır.
M, A1, A2, A ve B1 sınıfı – motosiklet tarafı
Bu program Kurulun 30.12.2025 tarihli ve 135 sayılı kararıyla kabul edilmiştir; metin şurada yayımlanmıştır. Beş sertifika sınıfının da süresi aynıdır: A konusu 1 ders saati, B konusu 12 ders saati, C konusu 1 ders saati, toplam 14 ders saati.
İçerikte motosiklete özgü uygulamalar dikkat çeker. Nesnelerin etrafından dönüş yapma yani sekiz çizme, düz çizgi üzerinde dengeli sürüş, engelden kaçma, dar alanda geri dönüş ve devrilen aracı kaldırma gibi kazanımlar bu programda yer alır. Sekiz çizme, düz çizgi ve engelden kaçma uygulamalarının B1 sertifika sınıfı dışındaki araçlar için geçerli olduğu programda ayrıca belirtilir. Ağırlık transferi ve denge noktaları da C konusu içinde uygulamalı olarak gösterilir. Koruyucu giysi ve güvenlik ekipmanı kullanımı ise A konusunun kazanımları arasındadır.
B, D1 ve D sınıfı – otomobil ve otobüs
Program Kurulun 30.12.2025 tarihli ve 132 sayılı kararıyla kabul edilmiştir ve bu PDF dosyasında yayımlanmıştır. Süre tablosu sınıfa göre ayrışır: B sınıfında A konusu 1, B konusu 12, C konusu 3, toplam 16 ders saati. D1 sınıfında 1 + 6 + 2 ile toplam 9 ders saati. D sınıfında ise 1 + 12 + 3 ile toplam 16 ders saati.
B konusunun içeriği, adayların sınav öncesi en çok çalıştığı başlıkları kapsar: aracı çalıştırma, kalkış ve duruş, direksiyon hâkimiyeti, düz yolda araç kullanma, araçla düz bir şekilde geri gitme, geri giderken doksan derece açıyla dönüş, acil durumlarda fren kullanımı, kavşaklardan geçiş, takip mesafesi, sinyal ve ışık kullanımı, yoğun yollara giriş, virajlarda sürüş, hemzemin geçit, sollama ve sollanma. Manuel ve otomatik vitesli araçlarda kalkış ve durma adımlarının ayrı ayrı uygulamalı gösterilmesi de programda yazılıdır.
C1 ve C sınıfı – yük taşıma tarafı
Kurulun 30.12.2025 tarihli ve 133 sayılı kararıyla kabul edilen program burada yayımlanmıştır. C1 sınıfında A konusu 1, B konusu 10, C konusu 1, toplam 12 ders saatidir. C sınıfında ise A konusu 2, B konusu 18, C konusu 2 ile toplam 22 ders saatine çıkar.
C sınıfının 22 ders saatlik toplamı, bütün sertifika sınıfları içindeki en uzun direksiyon eğitimi süresidir. Kurum açısından bu, tek bir araç ve tek bir usta öğreticiyle günde kaç aday eğitilebileceğini doğrudan etkileyen bir sayıdır. Günlük sınırın 2 ders saati olduğu düşünülürse planlama buna göre yapılır.
F sınıfı – traktör ve tarım aletleri
F sertifika sınıfı programı Kurulun 30.12.2025 tarihli ve 134 sayılı kararıyla kabul edilmiştir; metin şu adreste bulunuyor. Süre tablosu tek satırdır: A konusu 2, B konusu 10, C konusu 2, toplam 14 ders saati.
Bu programı diğerlerinden ayıran kısım, tarım aletleriyle çalışmadır. Programın amaçları arasında adayların tarım aletleri ve ekipman takılı hâlde araç kullanmaları sayılır; B konusunda araca takılacak tarım aletine güvenli şekilde yaklaşma ve ekipman takılı hâlde trafik kurallarına uygun sürüş kazanım olarak yer alır.
Römorklu araçlar – BE, C1E, CE, D1E ve DE
Römorklu araçlar programı Kurulun 30.12.2025 tarihli ve 136 sayılı kararıyla kabul edilmiştir ve bu dosyada yayımlanmıştır. Beş sınıfın da süresi aynıdır: A konusu 1, B konusu 4, C konusu 1, toplam 6 ders saati.
Programın odağı isminden belli: römorku araca doğru ve güvenli şekilde bağlama, kontrol etme ve römorklu araç kullanma. A konusu bu yüzden aracı tanıma değil, römorku bağlama ve kontrol etme olarak kurgulanmıştır. Kayıt kabul kısmında, adayın sahip olması gereken sürücü belgesi türü ve deneyim şartının Karayolları Trafik Yönetmeliğine göre arandığı belirtilir.
A1 fark sınıfı programı
Bir de fark sınıfı için ayrı bir program var. Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu A1 (Fark Sınıfı İçin) Sertifika Sınıfı Direksiyon Eğitimi Dersi Öğretim Programı, 20.02.2024 tarihli kurul kararına dayanır ve şu PDF dosyasında yayımlanmıştır.
Programın toplam süresi 6 ders saatidir ve tamamı uygulamalıdır; teorik eğitim süresi yoktur. İçerikte aracı tanıma ve kontroller ile araç kullanma üniteleri bulunur; sekiz çizme, dar alanda U dönüşü, düz çizgi üzerinde dengeli sürüş, engelden kaçma ve ani fren gibi uygulamalar kazanımlar arasındadır.
Süre tablosunu bir arada görmek
| Sertifika sınıfı | Toplam süre |
|---|---|
| M, A1, A2, A, B1 | 14 ders saati |
| B ve D | 16 ders saati |
| D1 | 9 ders saati |
| C1 | 12 ders saati |
| C | 22 ders saati |
| F | 14 ders saati |
| BE, C1E, CE, D1E, DE | 6 ders saati |
| A1 fark sınıfı | 6 ders saati |
Tabloyu sitenizde yayımlayacaksanız kurul karar tarihini de yazın. Direksiyon programları 2025 sonunda topluca yenilendiği için internette hâlâ eski saatleri yazan sayfalar dolaşıyor; adaylar da o sayfalardan okuyup size soruyor. Tablodaki süreler yalnızca direksiyon eğitimi dersine aittir; teorik derslerin süresi bunlara dahil değildir ve ayrı programlarda belirlenir. Aday “kurs kaç saat” diye sorduğunda iki tarafı birlikte anlatmak gerekir.
Kurum tarafında ne değişiyor?
Süre tablosunun sınıf bazında ayrışması, araç ve usta öğretici planlamasını daha hassas hâle getiriyor. C sınıfı açan bir kurumla yalnızca B sınıfı çalışan bir kurumun araç kullanım yoğunluğu aynı değil. Simülatör maddesi de artık programda açıkça yazıyor; B konusunun ilk iki ders saatinin uygulama alanında ya da simülatör üzerinde verilmesi gerekiyor.
Programlarda bir başka pratik madde daha var: direksiyon eğitimi sonunda kendini yeterli görmeyen kursiyerlere, talep etmeleri hâlinde gerekli beceriler kazandırılana kadar akan trafikte direksiyon eğitimi verilir ve bu eğitimlerin ücreti ilan edilen kurs ücreti üzerinden belirlenir. Kayıt masasında “ek ders alabilir miyim” sorusuna verilecek cevabın dayanağı burasıdır. Eğitim sırasında eğiticinin her ders sonunda dönüt vermesi, kursiyerin performansını not alması ve hataların düzeltilmesine yönelik açıklama yapması da programda yazılı bir yükümlülüktür.
Bu ayrıntıları web sitenizde sınıf sınıf anlatmak, aday açısından işi kolaylaştırıyor. Motosiklet sınıfları için sekiz çizme ve dar alanda dönüş uygulamalarını, C sınıfı için 22 ders saatlik süreyi, römorklu sınıflar için bağlama uygulamasını ayrı ayrı yazan bir sayfa, adayın aklındaki soruyu tek okumada bitiriyor. “Ehliyet kaç günde biter” diye arayan kişinin karşısına, kendi sınıfının süresini gösteren bir sayfa çıkması, telefonu kısaltıyor ve kaydı hızlandırıyor. Bu yapıyı kurmak isterseniz dijital hizmetlerimizi inceleyebilir, yürürlükteki program metinlerine kurs programları sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
Kaydınızı yalnızca yetkili kuruma yaptırın
SRC, ODY, ÜDY, psikoteknik ve iş makinesi belgeleri ile sürücü belgesi (ehliyet) eğitimleri, ilgili bakanlıkça izin verilmiş ve yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Her kurum her belgeyi veremez: bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydınızı alamaz, bu belgelerle ilgili hiçbir işlem yapamaz; bir psikoteknik merkezi de sürücü kursu ya da mesleki yeterlilik kaydı yapamaz. Yetkili psikoteknik merkezini, bağlı bulunduğunuz İlçe Sağlık Müdürlüğü’nü arayarak sorgulayabilirsiniz.
Ruhsatında olmayan programı uygulayan kurumların kurum açma izni ve çalışma ruhsatı doğrudan iptal edilebilir; bu durumda ödediğiniz ücret ve kaybettiğiniz zaman sizin mağduriyetiniz olur. Başvuru yapmadan önce kurumun hangi programlara yetkili olduğunu Millî Eğitim Bakanlığı’nın kurum listesinden kontrol edin.
Listede nasıl aranır? MEBBİS kurum listesinde sırasıyla kurum türü → il → ilçe → kurum grubu seçilir. Aradığınız belgeye göre doğru kurum grubunu seçmeniz gerekir:
- Sürücü belgesi (ehliyet): Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu. Örneğin Özel Kurumlar → İstanbul → Pendik → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu adımlarıyla Denge Sürücü Kursu’na ulaşabilirsiniz.
- SRC, ODY ve ÜDY: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → Ulaştırma Hizmetleri Mesleki Eğitim ve Geliştirme Kursu. Örneğin İstanbul → Tuzla adımlarıyla Denge Ulaştırma Hizmetleri listede görünür.
- İş makinesi operatörlüğü: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → İş Makineleri Kursu.
- Güvenli sürüş: Özel Muhtelif Kurslar altındaki Güvenli Sürücülük Kursu ve Güvenli Sürüş Eğitimleri Kursu grupları.
- İl il liste: ÖOKGM kurum listesinde tür ve il seçerek de sorgulayabilirsiniz (örneğin MTSK için il alanını değiştirerek). Yetkili SRC kursunun nasıl bulunacağını anlatan videomuzu da izleyebilirsiniz.
Kurumu listede göremiyorsanız iki ihtimal vardır: kurum yeni açılmış ve listeye henüz işlenmemiş olabilir ya da bu adla yetkilendirilmiş bir kurum bulunmuyor olabilir. En güncel sonuç için aşağıdaki bağlantılardan Bakanlığın kurum listesini açın; kurumu yine göremiyorsanız bağlı bulunduğunuz il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünü arayarak kurumun yetki durumunu sorgulayın.
kaynak olarak ekleyin