Millî Eğitim Bakanlığı’nın operatör kurs programlarında kayıt kabul şartı üç parçadır: 19 yaşından gün almış olmak, en az ilkokul ya da ilköğretim düzeyinde eğitimini tamamlamış olmak ve iş makinesi kurslarıyla ilgili yönergedeki şartları taşımak. 19 yaşından gün almış olmak, 18 yaşını bitirmiş olmak demektir; G sınıfı sürücü belgesindeki 18 yaş şartıyla aynı kapıya çıkar. Yönergedeki sağlık raporu ve belge listesini bu yazı için doğrulayamadık; kayıttan önce kurstan yazılı liste isteyin.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
İş makinesi kursuna kayıt şartları internette birbirini tutmayan cümlelerle anlatılıyor. Bir yerde 18 yaş yazıyor, başka yerde 19. Bu yazıda yalnızca resmî program metinlerinden ve trafik mevzuatından okuyabildiğimiz şartları yazdık; okuyamadığımız kısmı da açıkça belirttik.
Kayıt şartı nerede yazıyor?
İki ayrı metne bakılır. Birincisi makinenin kendi kurs programıdır; Talim ve Terbiye Kurulunca kabul edilir ve “kayıt kabul şartları” başlığı taşır. İkincisi Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün iş makinesi kurslarına ilişkin yönergesidir; program metinleri kayıt şartında bu yönergeye de yollama yapar.
Yaş şartı 18 mi, 19 mu?
İkisi de aynı şeyi anlatıyor. Greyder, ekskavatör, beko loder, dozer, kule vinç ve mobil vinç operatörü kurs programlarının birlikte kabul edildiği kararda, incelediğimiz program metninde şart “19 yaşından gün almış” olmak diye yazılıdır. 18. yaş gününüzü geçirdiğiniz gün 19 yaşından gün almış olursunuz. Karayolları Trafik Yönetmeliği de G sınıfı sürücü belgesi için 18 yaşını bitirmiş olmayı arar.
Öteki makinelerin programlarında şartın farklı yazılmış olabileceğini unutmayın. Kaydolacağınız programın kendi metnine bakın ya da kurstan isteyin.
Öğrenim şartı nedir?
Aynı program metninde öğrenim şartı, en az ilkokul ya da ilköğretim düzeyinde eğitimini tamamlamış olmaktır. G sınıfı sürücü belgesi için trafik yönetmeliğinin aradığı öğrenim düzeyi de en az ilkokuldur. Öğrenim belgeniz elinizde değilse e-Devlet üzerinden alınan mezuniyet belgesinin kabul edilip edilmediğini kursunuza sorun.
Şartlar ve kaynakları
| Konu | Operatör kursu kaydı | G sınıfı aşaması (sürücü kursu) |
|---|---|---|
| Yaş | 19 yaşından gün almış olmak (program metni) | 18 yaşını bitirmiş olmak |
| Öğrenim | En az ilkokul ya da ilköğretim (program metni) | En az ilkokul |
| Sağlık | Yönergeye bakılır; kurstan yazılı liste isteyin | Sürücü olur sağlık raporu |
| Adli sicil | Yönergeye bakılır; kurstan yazılı liste isteyin | Sürücü belgesine engel kaydın bulunmadığına dair belge |
| Ön şart belge | Yok | Operatörlük belgesi |
Sağlık raporu istenir mi?
Operatör kursu kaydında istenen sağlık belgesinin türünü ve nereden alınacağını yönergenin güncel metninden doğrulayamadık. Bu yüzden “şu rapor istenir” demiyoruz. Bildiğimiz kısım şu: operatörlük belgesinden sonra G sınıfı için sürücü kursuna kayıt olurken sürücü olur sağlık raporu istenir ve sürücü adaylarında aranan sağlık şartları G sınıfı için de geçerlidir. Görme, işitme ya da hareket kısıtınız varsa para ödemeden önce durumunuzu hekime ve kursa danışın.
Elimde operatörlük belgesi ya da G sınıfı ehliyet varsa ne değişir?
Program metinlerine göre operatörlük belgesi ya da G sınıfı sürücü belgesi olan kursiyer; iş sağlığı ve güvenliği, iş makinesi türleri ve kullanım alanları, makine nakil ve trafik güvenliği mevzuatı ile meslek etiği konularından muaf tutulur. İkinci bir makine için kursa gidiyorsanız mevcut belgenizi kayıtta gösterin. Programların ders saatleri kurs programları haritası yazısında.
Kayıt görüşmesinde neler sorulmalı?
- İstediğim makinenin programı ruhsatınızda var mı? Programın resmî adı nedir?
- Kayıtta istenen belgelerin yazılı listesini verir misiniz?
- Sağlık raporu isteniyorsa hangi kurumdan, hangi ibareyle alınmalı?
- Yabancı uyrukluyum; benden ayrıca hangi belge istenir?
- Derslere devam nasıl izleniyor, kaçırdığım ders olursa ne olur?
- Kurs ve sınav ücretlerinin dökümü nedir? Ödeme karşılığında fatura düzenleniyor mu?
Eksik belgeyle kayıt yaptırmayın. Kurs sizden bir belge istemiyorsa bunun nedenini de sorun; kayıt şartını kurs değil mevzuat belirler.
Sık yapılan hatalar
- Makineyi seçmeden “operatör belgesi” için kayıt olmak. Belge makineye özeldir.
- Yaş şartını yanlış hesaplamak. 19 yaşından gün almak için 18. yaş gününü geçirmiş olmak yeter.
- G sınıfı ehliyeti operatörlük belgesinin yerine saymak. Sıra tersine işler; önce operatörlük belgesi alınır. Ayrıntısı G sınıfı ehliyete geçiş yazısında.
- Sınavsız, devamsız belge vaadine inanmak. Operatörlük belgesi eğitim ve sınav sonunda düzenlenir.
Kurs seçimi ve sınavın işleyişi için operatör belgesi kurs süreci yazısını okuyabilirsiniz.
Kurs sahipleri için not
Kayıt şartlarını sitenizde tek bir sayfada, program bazında ve kaynağıyla yazın. Yaş şartını “19 yaşından gün almış, yani 18 yaşını bitirmiş” diye açıklamak telefonla gelen soruların önemli bir kısmını karşılar. Kayıt masasında adaya verdiğiniz belge listesinin aynısını sitenize ve Google İşletme Profili’ndeki soru cevap alanına koyun; iki yerde farklı liste olmasın. Sayfaya son kontrol tarihini ekleyin ve yönerge değiştiğinde güncelleyin.
Kaydınızı yalnızca yetkili kuruma yaptırın
SRC, ODY, ÜDY, psikoteknik ve iş makinesi belgeleri ile sürücü belgesi (ehliyet) eğitimleri, ilgili bakanlıkça izin verilmiş ve yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Her kurum her belgeyi veremez: bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydınızı alamaz, bu belgelerle ilgili hiçbir işlem yapamaz; bir psikoteknik merkezi de sürücü kursu ya da mesleki yeterlilik kaydı yapamaz. Yetkili psikoteknik merkezini, bağlı bulunduğunuz İlçe Sağlık Müdürlüğü’nü arayarak sorgulayabilirsiniz.
Kurumun yetkisini nasıl kontrol ederim? Ayrıntıları göster
Ruhsatında olmayan programı uygulayan kurumların kurum açma izni ve çalışma ruhsatı doğrudan iptal edilebilir; bu durumda ödediğiniz ücret ve kaybettiğiniz zaman sizin mağduriyetiniz olur. Başvuru yapmadan önce kurumun hangi programlara yetkili olduğunu Millî Eğitim Bakanlığı’nın kurum listesinden kontrol edin.
Listede nasıl aranır? MEBBİS kurum listesinde sırasıyla kurum türü → il → ilçe → kurum grubu seçilir. Aradığınız belgeye göre doğru kurum grubunu seçmeniz gerekir:
- Sürücü belgesi (ehliyet): Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu. Örneğin Özel Kurumlar → İstanbul → Pendik → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu adımlarıyla Denge Sürücü Kursu’na ulaşabilirsiniz.
- SRC, ODY ve ÜDY: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → Ulaştırma Hizmetleri Mesleki Eğitim ve Geliştirme Kursu. Örneğin İstanbul → Tuzla adımlarıyla Denge Ulaştırma Hizmetleri listede görünür.
- İş makinesi operatörlüğü: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → İş Makineleri Kursu.
- Güvenli sürüş: Özel Muhtelif Kurslar altındaki Güvenli Sürücülük Kursu ve Güvenli Sürüş Eğitimleri Kursu grupları.
- İl il liste: ÖOKGM kurum listesinde tür ve il seçerek de sorgulayabilirsiniz (örneğin MTSK için il alanını değiştirerek). Yetkili SRC kursunun nasıl bulunacağını anlatan videomuzu da izleyebilirsiniz.
Kurumu listede göremiyorsanız iki ihtimal vardır: kurum yeni açılmış ve listeye henüz işlenmemiş olabilir ya da bu adla yetkilendirilmiş bir kurum bulunmuyor olabilir. En güncel sonuç için aşağıdaki bağlantılardan Bakanlığın kurum listesini açın; kurumu yine göremiyorsanız bağlı bulunduğunuz il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünü arayarak kurumun yetki durumunu sorgulayın.
kaynak olarak ekleyin

