SRC belgesi yapılan işe göre seçilir. Yolcu taşıyanlar için SRC 1 (uluslararası) ve SRC 2 (yurt içi), eşya ve yük taşıyanlar için SRC 3 (uluslararası) ve SRC 4 (yurt içi), tehlikeli madde taşıyanlar için SRC 5 gerekir. Uluslararası belge, aynı türün yurt içi belgesini de kapsar. Motokuryeler için ayrı bir SRC Kurye programı vardır. Belgeyle birlikte geçerli bir psikoteknik raporu da istenir; SRC kursu psikoteknik işlemi yapmaz.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
SRC belgeleri numarayla anılır, ama kimse işini numarayla tarif etmez. “Servis şoförüyüm”, “kamyonla nakliye yapıyorum”, “kuryeyim” dersiniz. Aşağıda belgeyi işinizden yola çıkarak bulabilirsiniz.
İşinize göre belge
| Yaptığınız iş | Gereken belge |
|---|---|
| Şehirler arası ya da şehir içi yolcu otobüsü, minibüs, öğrenci ve personel servisi (yurt içi) | SRC 2 |
| Yurt dışına yolcu taşımacılığı | SRC 1 (SRC 2’yi de kapsar) |
| Kamyon, kamyonet, çekici ile yurt içinde eşya ve yük taşımacılığı | SRC 4 |
| Yurt dışına eşya ve yük taşımacılığı (tır) | SRC 3 (SRC 4’ü de kapsar) |
| Akaryakıt, gaz, kimyasal gibi tehlikeli madde taşımacılığı | SRC 5 (taşıdığınız yüke uygun SRC 3 ya da 4 ile birlikte) |
| Motosikletle paket ve yemek teslimatı | SRC Kurye |
Hem yolcu hem yük taşıyorsanız iki türden de belge gerekir. Hangi ehliyet sınıfıyla hangi belgeye başvurabileceğiniz mevzuatta ayrıca düzenlenmiştir; kayıt sırasında kursunuz ehliyetinize göre uygun belgeyi söyler.
Uluslararası belge yurt içini kapsar
SRC 1 alan sürücünün ayrıca SRC 2, SRC 3 alan sürücünün ayrıca SRC 4 alması gerekmez. Yalnızca yurt içinde çalışacaksanız yurt içi belgesi yeterlidir.
Yönetici belgeleri
Direksiyon başında değil, taşımacılık firmasının yönetiminde çalışıyorsanız aradığınız belge SRC değil, orta düzey yönetici (ODY) ya da üst düzey yönetici (ÜDY) belgesidir.
Belgeyle birlikte ne istenir?
- Psikoteknik raporu. Ticari araç kullananlar için ayrıca zorunludur. SRC ile psikoteknik ayrı belgelerdir ve ayrı kurumlar verir; SRC kursu psikoteknik için kayıt alamaz, yetkili merkezin iletişim bilgisini verir.
- Sağlık raporu. Süresi geçmemiş olmalıdır.
- Yaş ve ehliyet şartı. Belge türüne göre değişir; güncel şartı kursunuzdan ve resmî duyurulardan teyit edin.
Belgeyi seçerken en sık yapılan beş hata
- Yalnızca bugünkü işe göre seçmek. Yurt içinde çalışırken SRC 4 yeterlidir; ama bir yıl içinde yurt dışı seferine çıkma ihtimaliniz varsa baştan SRC 3 almak ikinci bir eğitim ve sınavı önler.
- Yolcu ve yükü karıştırmak. Minibüsle hem personel hem malzeme taşıyan sürücü iki türden de belgeye ihtiyaç duyar.
- Tehlikeli maddeyi atlamak. Tüp, akaryakıt ya da kimyasal taşıyan araçta SRC 5 ayrıca aranır; SRC 4 tek başına yetmez.
- Psikotekniği unutmak. Belgeniz olsa da psikoteknik raporunuzun süresi dolduysa denetimde eksik sayılırsınız.
- Programı olmayan kursa kaydolmak. Kursun ruhsatında istediğiniz belge türü yoksa eğitim alamazsınız; kayıttan önce sorun.
Üç örnek durum
- Okul servisi kullanan sürücü. Yurt içinde yolcu taşıdığı için SRC 2 alır. Servis araçları için aranan diğer şartları (yaş, sabıka kaydı gibi) ayrıca kontrol etmelidir.
- Nakliye firmasında kamyonet şoförü. Şehir içi ve şehirler arası yük taşır; SRC 4 yeterlidir. Firma yurt dışına iş almaya başlarsa SRC 3 gerekir.
- Kendi motosikletiyle paket teslimatı yapan kurye. Diğer SRC türleri değil, kurye programı gerekir; ayrıntısı SRC Kurye yazısında.
Belgenin geçerliliği ve yenileme
SRC belgeleri süresiz değildir; belirli aralıklarla sağlık ve psikoteknik raporlarının güncellenmesi gerekir. Yaşa bağlı sınırlamalar 2026’da yeniden düzenlendi ve haberlerde farklı rakamlarla aktarıldı; kendi durumunuzu kursunuzdan ya da Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın duyurularından teyit edin. Belgenizi e-Devlet üzerinden sorgulayabilirsiniz.
Süreç kısaca
- İşinize uygun belgeyi belirleyin.
- Ruhsatında o program bulunan yetkili bir kursa kaydolun.
- Eğitimi tamamlayın ve sınava girin.
- Psikoteknik ve sağlık raporlarınızı güncel tutun.
- Belgeniz düzenlendiğinde e-Devlet’ten kontrol edin.
Kursu seçerken
Bir kurs yalnızca ruhsatında yazan belge türleri için eğitim verebilir. Kayıt olmadan önce istediğiniz belgenin o kursun programında bulunduğunu sorun. Kurumları SRC kursları listesinden il il görebilir, sınava hazırlanmak için SRC örnek çalışma sorularını kullanabilirsiniz. 2026’daki sınav değişikliklerini ayrı bir yazıda derledik.
Kaydınızı yalnızca yetkili kuruma yaptırın
SRC, ODY, ÜDY, psikoteknik ve iş makinesi belgeleri ile sürücü belgesi (ehliyet) eğitimleri, ilgili bakanlıkça izin verilmiş ve yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Her kurum her belgeyi veremez: bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydınızı alamaz, bu belgelerle ilgili hiçbir işlem yapamaz; bir psikoteknik merkezi de sürücü kursu ya da mesleki yeterlilik kaydı yapamaz. Yetkili psikoteknik merkezini, bağlı bulunduğunuz İlçe Sağlık Müdürlüğü’nü arayarak sorgulayabilirsiniz.
Kurumun yetkisini nasıl kontrol ederim? Ayrıntıları göster
Ruhsatında olmayan programı uygulayan kurumların kurum açma izni ve çalışma ruhsatı doğrudan iptal edilebilir; bu durumda ödediğiniz ücret ve kaybettiğiniz zaman sizin mağduriyetiniz olur. Başvuru yapmadan önce kurumun hangi programlara yetkili olduğunu Millî Eğitim Bakanlığı’nın kurum listesinden kontrol edin.
Listede nasıl aranır? MEBBİS kurum listesinde sırasıyla kurum türü → il → ilçe → kurum grubu seçilir. Aradığınız belgeye göre doğru kurum grubunu seçmeniz gerekir:
- Sürücü belgesi (ehliyet): Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu. Örneğin Özel Kurumlar → İstanbul → Pendik → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu adımlarıyla Denge Sürücü Kursu’na ulaşabilirsiniz.
- SRC, ODY ve ÜDY: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → Ulaştırma Hizmetleri Mesleki Eğitim ve Geliştirme Kursu. Örneğin İstanbul → Tuzla adımlarıyla Denge Ulaştırma Hizmetleri listede görünür.
- İş makinesi operatörlüğü: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → İş Makineleri Kursu.
- Güvenli sürüş: Özel Muhtelif Kurslar altındaki Güvenli Sürücülük Kursu ve Güvenli Sürüş Eğitimleri Kursu grupları.
- İl il liste: ÖOKGM kurum listesinde tür ve il seçerek de sorgulayabilirsiniz (örneğin MTSK için il alanını değiştirerek). Yetkili SRC kursunun nasıl bulunacağını anlatan videomuzu da izleyebilirsiniz.
Kurumu listede göremiyorsanız iki ihtimal vardır: kurum yeni açılmış ve listeye henüz işlenmemiş olabilir ya da bu adla yetkilendirilmiş bir kurum bulunmuyor olabilir. En güncel sonuç için aşağıdaki bağlantılardan Bakanlığın kurum listesini açın; kurumu yine göremiyorsanız bağlı bulunduğunuz il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünü arayarak kurumun yetki durumunu sorgulayın.
kaynak olarak ekleyin
