B sınıfı sürücü belgesi otomobil ve kamyonet kullanma yetkisi verir; ayrıca M, B1 ve F sınıfı araçlar da bu belgeyle sürülebilir. Araca azami yüklü ağırlığı 750 kilograma kadar olan hafif römork takılabilir; daha ağır römork ve çekme karavanlar için BE sınıfı ya da yönetmelikteki ek eğitim veya sınav şartı gündeme gelir. B sınıfı belge tek başına motosiklet kullanma yetkisi vermez; A1 sınıfı motosikletler için belirli şartları taşıyıp kurstan A1 sertifikası almak gerekir. Minibüs ve kamyon B sınıfının dışındadır.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
En çok alınan belge B sınıfıdır, en çok yanlış bilinen de odur. “Karavan çekebilir miyim?”, “125 cc motosiklete binebilir miyim?”, “panelvan kamyonet mi?” soruları hep aynı yere çıkar: belgenin kapsamı. Aşağıdaki sınırlar Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne dayanır. Yaş ve deneyim şartlarını burada tekrar etmiyoruz; onlar ehliyet sınıfları rehberinde.
B sınıfı ehliyet hangi araçları kapsar?
- Otomobil. Sürücüsü dâhil en fazla dokuz oturma yeri olan, insan taşımak için üretilmiş araç.
- Kamyonet. Azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen, yük taşımak için üretilmiş araç. Sürücü bölümü gövdeyle birleşik olan kamyonetlere panelvan denir; onlar da bu grupta yer alır.
- M sınıfı araçlar. Motorlu bisiklet (moped).
- B1 sınıfı araçlar. Yönetmelikteki güç ve ağırlık sınırını aşmayan dört tekerlekli motosikletler.
- F sınıfı araçlar. Lastik tekerlekli traktör.
Belirleyici olan aracın ruhsatında yazan cinsi, koltuk sayısı ve azami yüklü ağırlığıdır; dış görünüşü değil.
B sınıfı ile hangi araçlar kullanılamaz?
| Araç | B sınıfı yeterli mi? | Gereken belge ya da şart |
|---|---|---|
| Otomobil, kamyonet, panelvan | Evet | – |
| Moped, B1 kapsamındaki dört tekerlekli motosiklet, lastik tekerlekli traktör | Evet | – |
| 750 kilograma kadar hafif römork takılı otomobil ya da kamyonet | Evet | – |
| Daha ağır römork ya da çekme karavan | Duruma göre | Ek eğitim ya da sınavla 4.250 kilograma kadar birleşik araç; onun üstü için BE |
| A1 sınıfı motosiklet | Tek başına hayır | Şartları taşıyıp A1 sertifikası almak |
| A2 ve A sınıfı motosiklet | Hayır | A2 ya da A sınıfı belge |
| Minibüs | Hayır | D1 sınıfı belge |
| Azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı aşan kamyon | Hayır | C1 ya da C sınıfı belge |
| İş makinesi | Hayır | G sınıfı belge |
B sınıfı ehliyetle römork ve karavan çekilir mi?
Üç basamak var.
- Hafif römork. B sınıfı belge sahibi, aracını azami yüklü ağırlığı 750 kilograma kadar (750 kilogram dâhil) olan hafif römork takarak kullanabilir. Bunun için ek belge gerekmez.
- 4.250 kilograma kadar birleşik araç. Yönetmelik, B sınıfı belge sahibinin ilgili eğitimi tamamlaması ya da yetenek ve davranış sınavını geçmesi şartıyla azami yüklü ağırlığı 4.250 kilograma kadar olan birleşik araçları da kullanabileceğini söyler. Bu eğitimin nerede ve nasıl verildiğini kursunuza ve il millî eğitim müdürlüğüne sorun.
- BE sınıfı. B sınıfı araca takılan, azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen römork ya da yarı römorklu birleşik araçlar için BE sınıfı belge verilir. BE için önce B sınıfı belge sahibi olmak gerekir.
Çekme karavan da bir römorktur; aynı ağırlık basamakları ona da uygulanır. Bakılacak rakam karavanın boş ağırlığı değil, ruhsatındaki azami yüklü ağırlığıdır. Aracınızın çekebileceği ağırlık ayrıca araç belgelerinde yazar; ehliyetiniz yetse bile araç yetmeyebilir.
Motokaravan ayrı bir konudur. Kendi motoru olan bu araçlarda ruhsattaki cins ve azami yüklü ağırlık belirleyicidir. Satın almadan ya da kiralamadan önce belge sınıfını tescil kuruluşundan teyit edin.
B sınıfı ehliyetle 125 cc motosiklet kullanılır mı?
B sınıfı belge tek başına motosiklet kullanma yetkisi vermez. Yönetmelik, B sınıfı belge sahiplerine A1 sınıfı motosikletler için kolaylaştırılmış bir yol tanır. Şartlar şunlardır:
- En az iki yıllık, geçerli B sınıfı sürücü belgesine sahip olmak.
- İki tekerlekli araç kullanacaklar için aranan sağlık şartlarını taşımak.
- Başvuru tarihinden geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgesi geçici ya da sürekli olarak geri alınmamış olmak.
- Sürücü kursunda bu durumdakiler için belirlenen direksiyon eğitimini tamamlamak. Bu süre, A1 için öngörülen direksiyon dersi saatinin yarısıdır.
- Direksiyon uygulama sınavında başarılı olmak ve A1 sertifikasının sürücü belgesi kayıtlarına işlenmesi.
Bu yolla elde edilen yetkinin sınırları da vardır. Yalnızca Türkiye sınırları içinde geçerlidir ve ticari faaliyette kullanılan motosikletleri kapsamaz. Kayıt sisteme işlenir, belgenin üzerine ayrıca kod yazılmaz; isterseniz iki yıl içinde sertifikanızı belgenize işletebilirsiniz. Şartlardan birini kaybederseniz ya da belgeniz geri alınırsa bu yetki de iptal edilir.
A1 sınıfı yalnızca silindir hacmiyle tanımlanmaz. Motosikletin silindir hacmi 125 santimetreküpü, gücü 11 kilovatı ve güç/ağırlık oranı 0,1’i geçmemelidir. Sınıflar arasındaki farkı motosiklet ehliyeti sınıfları yazısında anlattık.
Belgeniz otomatik vitesle alındıysa ne değişir?
Sınıfınız yine B’dir, ama yalnızca otomatik şanzımanlı araçları kullanabilirsiniz. Ayrıntısı otomatik ve manuel ehliyet yazısında.
Bir araca binmeden önce neye bakılır?
- Ruhsattaki araç cinsine.
- Sürücü dâhil oturma yeri sayısına.
- Azami yüklü ağırlığa.
- Römork varsa römorkun azami yüklü ağırlığına.
- Belgenizde vites kısıtı olup olmadığına.
Tereddüt ettiğiniz bir araç olursa kursunuza ya da nüfus müdürlüğüne sorun; ticari taşımacılıkta sürücü belgesine ek olarak mesleki belgeler de istenir.
kaynak olarak ekleyin