Video kaynağı: Türk Kızılay (YouTube) · Yayın: 22.10.2015. Video ilgili kanaldan gömülüdür; metin Sürücü Medya editörleri tarafından adaylar için hazırlanmıştır.
Türk Kızılay’ın 2015 yılında yayımladığı bu video, bilinç bozukluklarında ilk yardımı konu alır. Sayfada bilinç düzeyinin nasıl değerlendirildiğini, bayılmadan inmeye kadar bu başlık altındaki durumları ve hepsinde ortak olan temel yaklaşımı özetledik.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
“Uyanık mı, uyuyor mu, yoksa...?”
Otobüs durağında bankta hareketsiz oturan biri, koltukta seslenince tepki vermeyen yaşlı bir yakın, kaza sonrası gözlerini açıp kapatan ama konuşmayan bir sürücü... Bilinç bozukluğu tek bir hastalık değil, birçok farklı nedenin ortak görüntüsüdür. Türk Kızılay’ın 2015 yılında yayımladığı bu video bilinç bozukluklarında ilk yardımı konu alıyor. Açıklama alanı boş olduğu için özetimizi Kızılay’ın ilk yardım birimi sitesindeki güncel anlatıma dayandırıyoruz.
Bu başlıkta neler var?
Kızılay’ın yetişkinler için ilk yardım anlatımında bilinç bozuklukları başlığı altında bayılma, bayılma öncesi durum, inme, sara nöbeti, çocuklarda ateşe bağlı nöbet, kan şekeri düşüklüğü ve yüksekliği ile şiddetli alerjik reaksiyon ele alınır. Bu durumların her birinin kendine özgü ayrıntıları vardır; ama hepsinde ilk yardımcının başlangıç soruları aynıdır: güvende miyim, kişi yanıt veriyor mu, nefes alıyor mu?
Bilinç düzeyi nasıl anlaşılır?
Kızılay anlatımında bilinç düzeyi uyanık olma, sesli uyarana yanıt verme, acı veren uyarana yanıt verme ve hiçbir uyarana yanıt vermeme basamaklarıyla değerlendirilir. Pratikte kişiye önce seslenir, omuzlarına hafifçe dokunur ve “İyi misiniz?” diye sorarsınız. Verdiği tepkiyi ve bu tepkinin zamanla değişip değişmediğini 112 görevlisine ve sağlık ekibine aktarmak çok değerlidir.
Temel yaklaşım
- Ortamın güvenliği kontrol edilir.
- Bilinç ve solunum değerlendirilir; 112 aranır ya da aratılır.
- Bilinci kapalı ama normal nefes alan kişi derlenme pozisyonuna alınır.
- Normal nefes almayan kişide temel yaşam desteğine başlanır.
- Yaşam bulguları sağlık ekibi gelene kadar düzenli aralıklarla kontrol edilir; kişi yalnız bırakılmaz.
Derlenme pozisyonunun uygulanışı için kurtarma pozisyonu, nefes almayan kişi için yetişkinlerde temel yaşam desteği sayfasına bakabilirsiniz.
İnmeyi tanımak – yüz, kol, konuşma, zaman
Kızılay anlatımında inme şüphesinde bir kısaltmadan yararlanılır. Yüz: gülümsediğinde yüzün bir tarafı düşüyor mu? Kol: iki kolunu kaldırdığında biri aşağı düşüyor mu? Konuşma: konuşması bozuk ya da anlaşılmaz mı? Zaman: belirtilerin görüldüğü saat not edilir ve 112 hemen aranır. Kızılay, inme şüphesi olan kişiye yiyecek ya da içecek verilmemesini ve yalnız bırakılmamasını vurgular.
Genel olarak yapılmaması gerekenler
- Bilinci bulanık ya da kapalı kişiye ağızdan bir şey vermek.
- Kişiyi uyandırmak için sarsmak, tokat atmak ya da yüzüne su dökmek.
- Nedeni ne olursa olsun kişiyi yalnız bırakmak.
İlgili videolar
Bu başlıktaki durumların ayrıntıları için Kızılay’ın sara krizinde, kan şekeri düşüklüğünde ve bayılmalarda ilk yardım sayfalarına bakabilirsiniz. Ehliyet kursundaki İlk Yardım Bilgisi dersinde bilinç bozuklukları ayrı bir konu olarak işlenir; tekrar için çıkmış sorular sayfasını kullanabilirsiniz.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; sertifikalı ilk yardım eğitimi yerine geçmez.
