Asli kusur, trafik kazasının oluşmasında belirleyici rol oynayan ve kanunda sayılan kural ihlalleridir. Kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, geçme yasağı olan yerde geçmek, şeride tecavüz etmek, geçiş önceliğine uymamak ve park etmiş araca çarpmak asli kusur sayılan hallerin başlıcalarıdır.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Asli kusur ne anlama gelir?
Bir trafik kazasında sürücülerin kusur durumu belirlenirken bazı ihlaller doğrudan kazanın temel sebebi kabul edilir. Karayolları Trafik Kanunu bu ihlalleri “asli kusur sayılan haller” olarak tek tek saymıştır. Bu hallerden birini gerçekleştiren sürücü, kazada asli kusurlu sayılır. Asli kusurun sonuçları hem ceza hukuku hem de tazminat açısından ağırdır. Videoda “asli kusur sayılan haller nelerdir?” sorusunun cevabı toplu olarak veriliyor.
Asli kusur sayılan haller
- Kırmızı ışıkta veya yetkili görevlinin dur işaretinde geçmek: Işıklı işaretlere ve trafik polisinin talimatına uymamak
- Yasak yöne girmek: Taşıt giremez işareti bulunan yerlere veya bir yönlü yollara karşı yönden girmek
- Arkadan çarpmak: Güvenli takip mesafesini korumayarak öndeki araca çarpmak
- Geçme yasağı olan yerde geçmek: Dönemeç, tepe üstü, kavşak veya işaretle yasaklanmış yerlerde geçiş yapmak
- Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak: Dönüş, şerit değiştirme gibi manevraları kurallara aykırı yapmak
- Şeride tecavüz etmek: Kendi şeridini terk ederek başka bir şeritteki araçların yoluna girmek
- Kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak: Geçiş hakkı olan araca yol vermemek
- Manevraları düzenleyen genel şartlara uymamak
- Park etmiş araçlara çarpmak
- Yolun kapalı olduğunu belirten işaretleri kurallara uygun şekilde koymamak: Arızalanan araç veya yükün yol üzerinde bırakılması halinde gerekli uyarıyı yapmamak
Bu listeyi nasıl kolay hatırlarsınız?
Listeyi ezberlemek yerine her maddeyi bir kaza senaryosuyla eşleştirin. Örneğin arkadan çarpma, takip mesafesi kuralını; şeride tecavüz, şerit kurallarını; geçiş önceliği, kavşak kurallarını hatırlatır. Böylece asli kusurun aslında temel trafik kurallarının ihlali olduğunu fark edersiniz. Bu kuralların hepsi sürüş sırasında dikkat, sabır ve öngörüyle önlenebilecek hatalardır.
Tali kusurdan farkı
Kazada asli kusur dışında kalan, kazanın oluşumuna daha az etkisi olan ihlaller tali kusur olarak değerlendirilebilir. Kusur oranlarının belirlenmesi yetkili makamların ve bilirkişilerin değerlendirmesine bağlıdır.
Sınavda nasıl sorulur?
Sınavda genellikle “aşağıdakilerden hangisi asli kusur sayılan haller arasında yer almaz?” şeklinde bir soru çıkar. Seçeneklerde listede bulunmayan bir davranış, örneğin aracın bakımını geciktirmek veya lastik basıncını kontrol etmemek gibi, yer alır. Listeyi iyi bilirseniz yanlış seçeneği hızla ayırt edersiniz. Resimli sorularda ise kazanın nasıl oluştuğuna bakarak hangi aracın asli kusurlu olduğu sorulabilir.
Sık yapılan hatalar
- Arkadan çarpılan sürücünün de mutlaka kusurlu olduğunu düşünmek
- Park etmiş araca çarpmayı önemsiz bir hata saymak
- Hız sınırını aşmanın tek başına bu listede sayıldığını sanmak