Beton pompası operatörlük eğitimi, Talim ve Terbiye Kurulunun 14 Mart 2024 tarihli kararıyla kabul edilen Beton Pompa Operatörü Yetiştirme Kurs Programına göre veriliyor. Program, 09UMS0025-3 referans kodlu Beton Pompa Operatörü Ulusal Meslek Standardını esas alıyor ve 60 ders saatinden oluşuyor. İş makinesi programları arasında en yeni düzenlenenlerden biri.
Bu içerikte:
Bu içeriği farklı bir yapay zekâ aracında özetle:
Beton pompası operatörü ne yapar?
Döküm sabahı şantiyede herkes aynı şeyi bekler: pompa zamanında gelsin, kurulsun, beton kesintisiz aksın. Operatörün işi pompayı çalıştırmakla bitmiyor; tesisten şantiyeye yolculuk, kurulum yerinin seçimi, bomun açılması, döküm sırasında ekiple uyum ve döküm sonrası temizlik aynı işin parçaları.
Programın amaçlarına göre kursu tamamlayan kişinin iş sağlığı ve güvenliği kuralları, çevre koruma önlemleri ve kalite gerekliliklerine uygun çalışması, iş makinelerinin türlerini ve kullanım alanlarını kavraması, makine nakil ve trafik güvenliği mevzuatı hakkında bilgi sahibi olması, meslek etiğine uygun çalışması, mesleki gelişim ve iş organizasyonu faaliyetlerini yürütmesi, beton pompasını tesisten şantiyeye götürmesi, şantiye sahasına konumlandırması, beton dökme işlemlerini ve döküm sonrası işlemleri yapması bekleniyor.
Programın seviyesi 3. seviye, kredisi 2 kredi. Dayanağı 5580 sayılı Kanun, Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği, İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile İlgili Yönerge, Özel Kurslar Çerçeve Programı ve ilgili ulusal meslek standardı.
Kimler katılabilir?
Programın kabul şartları: bu kurs programı 19 yaşından gün almış, en az ilkokul ve/veya ilköğretim düzeyinde eğitimini tamamlamış ve Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile İlgili Yönergesi’nde belirtilen şartları taşıyan bireyler için hazırlanmıştır.
Diğer şartlar yönergede. Katılımcılar genellikle hazır beton firmalarında, pompa kiralama şirketlerinde ve inşaat sektöründe çalışan ya da bu alanda iş arayan kişiler. Pompa monte edilmiş araçla trafiğe çıkılacaksa ayrıca sürücü belgesi konusu gündeme geliyor; hangi belgenin gerektiğini güncel mevzuattan ve işverenden teyit edin.
Üniteler ve süre
Program günde en fazla 6 ders saati olacak şekilde uygulanıyor.
| Eğitim türü | Süre |
|---|---|
| Teorik eğitim | 36 ders saati |
| Araç başı (grup) uygulamalı eğitim | 18 ders saati |
| Araç üzeri (bireysel) uygulamalı eğitim | 6 ders saati |
| Toplam | 60 ders saati |
Ünite başlıkları:
- İş sağlığı ve güvenliği, çevre koruma önlemleri ve kalite gereklilikleri
- İş makinelerinin türleri ve kullanım alanları
- Makine nakil ve trafik güvenliği mevzuatı
- Meslek etiği ve mesleki gelişim faaliyetleri
- İş organizasyonu
- Makineyi tesisten şantiyeye götürme
- Beton pompasını şantiye sahasına konumlandırma
- Beton dökme işlemleri
- Beton döküm sonrası işlemler
Kazanımlardan birkaçı işin doğasını iyi anlatıyor: pompayı kurmadan önce çevrede yüksek gerilim hattı gibi risk unsurlarını kontrol etmek, sevk hattının durumuna göre şerbeti hazırlamak, kazanı temizlerken pompanın çalışır hâlde olmamasına dikkat etmek.
G sınıfı sürücü belgesi ve muafiyet
Programın uygulama açıklamalarında yer alan hüküm: operatörlük belgesi ya da G sınıfı sürücü belgesine sahip kursiyerler, teorik eğitim kapsamında program içeriğinde yer alan İş Sağlığı ve Güvenliği, Çevre Koruma Önlemleri ve Kalite Gereklilikleri, İş Makinelerinin Türleri ve Kullanım Alanları, Makine Nakil ve Trafik Güvenliği Mevzuatı, Meslek Etiği ve Mesleki Gelişim Faaliyetleri konularından muaf tutuluyor.
İş organizasyonu, nakil, konumlandırma, döküm ve döküm sonrası üniteleri muafiyet kapsamında değil. Programda G sınıfı sürücü belgesine ilişkin başka hüküm bulunmuyor.
İş güvenliği
Beton pompası kazalarının bilinen kaynakları belli: enerji hatlarına yaklaşan bom, yetersiz zemine kurulan destek ayakları, basınç altındaki hattın açılması, temizlik sırasında çalışır durumda bırakılan pompa. Programın kazanımları bu risklerin neredeyse hepsine doğrudan dokunuyor.
Program, eğitim süresince ortam, malzeme, araç gereç ve cihazlardan kaynaklanabilecek tehlike ve risklere yönelik önlemlerin eğitimi veren kurum tarafından alınmasını, uygulamalı eğitimlerde kullanılacak araç gereç ve cihazlar konusunda eğiticiler tarafından gerekli uyarıların yapılmasını istiyor.
Belge nasıl kullanılır?
Belgeyi aldıktan sonra aslını saklayın, işverene onaylı örneğini verin. Pompa kiralama firmalarında operatör çoğu zaman her gün farklı bir şantiyeye gidiyor; şantiye girişinde belgenin sorulması olağan.
Başka bir iş makinesi için eğitim almak isterseniz, program operatörlük belgesine sahip kursiyerleri ortak teorik konulardan muaf tuttuğu için ikinci eğitim daha kısa sürer. İş makinesi belge sürecini operatör belgesi süreci yazısında anlattık.
Kursa hazırlık ve sahada işe yarayan alışkanlıklar
Beton pompasında zaman baskısı yüksek. Mikserler sırada bekler, ekip hazırdır, herkes acele eder. Acele ise kurulum kontrollerinin kısaldığı an demek.
- Konumlandırma ünitesini dikkatle çalışın. Kurulum yeri seçimi, zemin ve çevre kontrolü döküm günü en çok zaman baskısı altında yapılan iş.
- Döküm sırasında hortum ucundaki ekiple iletişimi ihmal etmeyin; tıkanma ve ani basınç değişimleri en sık orada hissediliyor.
- Döküm sonrası temizliği işin parçası sayın. Program bunu ayrı bir ünite yapmış; temizlik güvenli yapılmazsa bir sonraki döküm riskli başlar.
- Teorik bölümdeki 36 ders saatini hafife almayın; mevzuat ve iş güvenliği soruları sınavda karşınıza çıkıyor.
Eğiticide aranan nitelikler
Program: bu kurs programında Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünün İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile İlgili Yönergesi’nde belirtilen şartları taşıyan kişiler eğitici olarak görev alabilir.
Uygulamalı eğitimler araç başında grup hâlinde ve araç üzerinde bireysel olarak yapılıyor. Eğitici uygulamayı önce kendisi yapıyor, kursiyerler gözlemliyor, sonra her kursiyer aynı uygulamayı bireysel olarak gerçekleştiriyor ve hataları eğitici düzeltiyor.
Sınav, belge ve doğru kurum
Kurs sonunda İş Makineleri Sürücü Eğitim Kursları ile İlgili Yönerge hükümleri çerçevesinde ölçme ve değerlendirme yapılıyor. Programın belgelendirme bölümüne göre sınavlarda başarılı olan kursiyerlere Özel Öğretim Kurumları mevzuatı çerçevesinde belge düzenleniyor. Belge, iş başvurusunda ve görevlendirmede eğitimin resmî kanıtı; geçerlilik ve sorgulama konusunda güncel bilgiyi düzenleyen kurumdan alın.
Eğitim yalnızca Millî Eğitim Bakanlığınca iş makinesi sürücü eğitimi için yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydı alamaz, psikoteknik merkezi kurs kaydı yapamaz. Kurumun yetkisini MEB kurum listesinden doğrulayın. Transmikser ve beton santrali için ayrı programlar olduğunu operatörlük programları haritasında görebilirsiniz; genel bilgi iş makinesi kursları sayfasında.
Ücret
Kurs ücretinin alt sınırı her il için valilik ve il millî eğitim müdürlüğü bünyesinde oluşturulan taban ücret komisyonu tarafından belirlenir. Bu sayfada rakam vermiyoruz.
Bölgenizdeki yetkili kursları arayın; teorik ders, uygulama, sınav ve belge işlemlerinin fiyata dâhil olup olmadığını sorun. Önceki operatörlük belgeniz ya da G sınıfı sürücü belgeniz varsa muafiyet nedeniyle ders saati değişeceği için bunu baştan belirtin.
Kaydınızı yalnızca yetkili kuruma yaptırın
SRC, ODY, ÜDY, psikoteknik ve iş makinesi belgeleri ile sürücü belgesi (ehliyet) eğitimleri, ilgili bakanlıkça izin verilmiş ve yetkilendirilmiş kurumlarda verilir. Her kurum her belgeyi veremez: bir sürücü kursu SRC, ODY veya ÜDY kaydınızı alamaz, bu belgelerle ilgili hiçbir işlem yapamaz; bir psikoteknik merkezi de sürücü kursu ya da mesleki yeterlilik kaydı yapamaz. Yetkili psikoteknik merkezini, bağlı bulunduğunuz İlçe Sağlık Müdürlüğü’nü arayarak sorgulayabilirsiniz.
Ruhsatında olmayan programı uygulayan kurumların kurum açma izni ve çalışma ruhsatı doğrudan iptal edilebilir; bu durumda ödediğiniz ücret ve kaybettiğiniz zaman sizin mağduriyetiniz olur. Başvuru yapmadan önce kurumun hangi programlara yetkili olduğunu Millî Eğitim Bakanlığı’nın kurum listesinden kontrol edin.
Listede nasıl aranır? MEBBİS kurum listesinde sırasıyla kurum türü → il → ilçe → kurum grubu seçilir. Aradığınız belgeye göre doğru kurum grubunu seçmeniz gerekir:
- Sürücü belgesi (ehliyet): Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu. Örneğin Özel Kurumlar → İstanbul → Pendik → Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu adımlarıyla Denge Sürücü Kursu’na ulaşabilirsiniz.
- SRC, ODY ve ÜDY: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → Ulaştırma Hizmetleri Mesleki Eğitim ve Geliştirme Kursu. Örneğin İstanbul → Tuzla adımlarıyla Denge Ulaştırma Hizmetleri listede görünür.
- İş makinesi operatörlüğü: Özel Kurumlar → il → ilçe → Özel Muhtelif Kurslar → İş Makineleri Kursu.
- Güvenli sürüş: Özel Muhtelif Kurslar altındaki Güvenli Sürücülük Kursu ve Güvenli Sürüş Eğitimleri Kursu grupları.
- İl il liste: ÖOKGM kurum listesinde tür ve il seçerek de sorgulayabilirsiniz (örneğin MTSK için il alanını değiştirerek). Yetkili SRC kursunun nasıl bulunacağını anlatan videomuzu da izleyebilirsiniz.
Kurumu listede göremiyorsanız iki ihtimal vardır: kurum yeni açılmış ve listeye henüz işlenmemiş olabilir ya da bu adla yetkilendirilmiş bir kurum bulunmuyor olabilir. En güncel sonuç için aşağıdaki bağlantılardan Bakanlığın kurum listesini açın; kurumu yine göremiyorsanız bağlı bulunduğunuz il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünü arayarak kurumun yetki durumunu sorgulayın.